ভাৰতে মহাকাশ যাত্ৰাৰ ক্ষেত্ৰত নতুন ইতিহাস ৰচনা কৰিলে। হায়দৰাবাদস্থিত ব্যক্তিগত মহাকাশ কোম্পানী স্কাইৰুট এৰোস্পেছৰ বিক্ৰম-১ ৰকেটে নিজৰ প্ৰথম কক্ষপথীয় (Orbital) অভিযানৰ বাবে সফলতাৰে উৎক্ষেপণ কৰা হৈছে। এই অভিযান কেৱল স্কাইৰুটৰ বাবেই নহয়, সমগ্ৰ ভাৰতৰ বাবেও এক ঐতিহাসিক মাইলৰ খুঁটি। অৱশ্যে উৎক্ষেপণৰ পূৰ্বে কিছু কাৰিকৰী সমস্যাৰ সৃষ্টি হোৱাত উৎক্ষেপণত কিছু পলম হৈছিল। এই সাফল্যৰ ফলত ভাৰত বিশ্বৰ তৃতীয়খন দেশ হিচাপে পৰিগণিত হ’ল, য’ত কোনো ব্যক্তিগত কোম্পানীয়ে নিজাববীয়াকৈ কক্ষপথীয় ৰকেট উৎক্ষেপণ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে। ইয়াৰ পূৰ্বে এই কৃতিত্ব কেৱল আমেৰিকা আৰু চীনৰ ব্যক্তিগত কোম্পানীসমূহেই লাভ কৰিছিল।
ভাৰতৰ মহাকাশ কাৰ্যসূচীৰ জনক ড° বিক্ৰম সাৰাভাইৰ সন্মানত এই ৰকেটৰ নাম বিক্ৰম-১ ৰখা হৈছে। ৰকেটটো অন্ধ্ৰ প্ৰদেশৰ শ্ৰীহৰিকোটাস্থিত ভাৰতীয় মহাকাশ গৱেষণা সংস্থা (ISRO)-ৰ উৎক্ষেপণ কেন্দ্ৰৰ পৰা উৎক্ষেপণ কৰা হয়। প্ৰায় সাত মহলীয়া উচ্চতাৰ এই ৰকেটে পৃথিৱীৰ পৰা প্ৰায় ৪৫০ কিলোমিটাৰ উচ্চতাত অৱস্থিত লো আৰ্থ অৰ্বিট (Low Earth Orbit)লৈ গতি কৰে। এই অভিযানৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে উপগ্ৰহসমূহক নিৰ্ধাৰিত কক্ষপথত সফলতাৰে স্থাপন কৰা।
স্কাইৰুট এৰোস্পেছে জনোৱা মতে, কোম্পানীটোৰ লক্ষ্য হৈছে মহাকাশ সেৱাক অধিক সহজ আৰু সুলভ কৰি তোলা। কোম্পানীটোৱে নিজকে মহাকাশ ক্ষেত্ৰৰ “কেব সেৱা” হিচাপে গঢ়ি তুলিব বিচাৰে। অৰ্থাৎ ভৱিষ্যতে বিভিন্ন কোম্পানীয়ে নিজৰ প্ৰয়োজন অনুসৰি ৰকেট সেৱা ভাড়া লৈ উপগ্ৰহ মহাকাশলৈ প্ৰেৰণ কৰিব পাৰিব বা নিৰ্দিষ্ট কক্ষপথত স্থাপন কৰিব পাৰিব। কোম্পানীটোৰ বিশ্বাস, মহাকাশলৈ প্ৰৱেশ অধিক সহজ হ’লে নতুন ব্যৱসায়িক সুযোগ আৰু প্ৰযুক্তিগত উন্নয়ন অধিক গতি লাভ কৰিব।
বিক্ৰম-১ অভিযান স্কাইৰুটৰ মহাকাশ যাত্ৰাৰ পৰৱৰ্তী বৃহৎ পদক্ষেপ। ইয়াৰ পূৰ্বে কোম্পানীটোৱে ২০২২ চনৰ নৱেম্বৰত বিক্ৰম-এছ (Vikram-S) নামৰ উপ-কক্ষপথীয় (Suborbital) অভিযান সফলতাৰে সম্পন্ন কৰিছিল। সেই অভিযানক “অপাৰেচন প্ৰাৰম্ভ” নাম দিয়া হৈছিল। বিক্ৰম-এছৰ সফলতাই প্ৰমাণ কৰিছিল যে ভাৰতৰ ব্যক্তিগত কোম্পানীসমূহেও মহাকাশ ক্ষেত্ৰত বিশ্বমানৰ সাফল্য অৰ্জন কৰিবলৈ সক্ষম।
ডিজিটেল ডেস্ক, ১৮ জুলাই