ভেনিজুৱেলাৰ মাৰিয়া কৰিনা মাচাডোলৈ ২০২৫ বৰ্ষৰ শান্তিৰ ন’বেল বঁটা

২০২৫ চনৰ শান্তিৰ ন’বেল বঁটা ন’বেল শান্তি বঁটা দিয়া হৈছে শান্তিৰ বাবে জীৱন উৎসৰ্গা কৰা এগৰাকী সাহসী আৰু প্ৰতিশ্ৰুতিশীল মহিলাক— এগৰাকী নাৰী যিয়ে বাঢ়ি থকা অন্ধকাৰৰ মাজতো গণতন্ত্ৰৰ শিখা জ্বলাই ৰাখিছে। ন’বেল কমিটিয়ে ২০২৫ চনৰ শান্তিৰ ন’বেল বঁটা ভেনিজুৱেলাৰ মানৱ অধিকাৰ কৰ্মী মাৰিয়া কৰিনা মাচাডোক প্ৰদান কৰাৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰিছে।

তেওঁক এই বঁটা প্ৰদান কৰা হৈছে ভেনিজুৱেলাৰ জনতাক গণতান্ত্ৰিক অধিকাৰৰ প্ৰতি সজাগ কৰাৰ বাবে তেওঁৰ অহৰহ প্রচেষ্টা আৰু একনায়কত্বৰ পৰা গণতন্ত্ৰলৈ ন্যায়সংগত আৰু শান্তিপূর্ণ ৰূপান্তৰৰ বাবে তেওঁৰ সংগ্ৰামৰ প্ৰশংসাস্বৰূপে।

ভেনিজুৱেলাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ নেত্ৰীৰূপে মাৰিয়া কৰিনা মাচাডো লেটিন আমেৰিকাৰ আধুনিক সময়ৰ অন্যতম অসাধাৰণ নাগৰিক সাহসৰ উদাহৰণ।

মাচাডোৱে আগতে গভীৰভাৱে বিভক্ত হোৱা ৰাজনৈতিক বিপক্ষক একত্ৰিত কৰিবলৈ মূল ভূমিকা লৈছিল। তেওঁ মুক্ত নিৰ্বাচন আৰু প্ৰতিনিধিত্বমূলক চৰকাৰৰ দাবীত সকলোৰে মাজত একতা আনিবলৈ সক্ষম হৈছিল। এই একতাই গণতন্ত্ৰৰ মূল আধাৰ— মানুহৰ শাসনৰ নীতিৰ সুৰক্ষা কৰিবলৈ সকলোৰে একেটা ইচ্ছা, যদিও মতভেদ আছে। গণতন্ত্ৰ বিপদত পৰাৰ এই সময়ত এই একতাক ৰক্ষা কৰা আগৰ যিকোনো সময়তকৈও বেছি গুৰুত্বপূর্ণ।

ভেনিজুৱেলা এক সময়ত তুলনামূলকভাৱে গণতান্ত্ৰিক আৰু সমৃদ্ধ দেশ আছিল, কিন্তু এতিয়া ই এক নিষ্ঠুৰ একনায়কতান্ত্ৰিক ৰাষ্ট্রলৈ ৰূপান্তৰিত হৈছে, য’ত মানুহে মানৱিক আৰু আৰ্থিক দুয়ো ধৰণৰ সংকট ভোগ কৰিছে। অতি কমসংখ্যক শীৰ্ষস্থানীয় ব্যক্তিৰ ধন-সম্পত্তিৰ বিপৰীতে দেশৰ সিংহভাগ মানুহে দুখীয়া জীৱন কাটাইছে। ৰাজ্যৰ হিংস্ৰ শক্তি নিজৰ নাগৰিকৰ বিৰুদ্ধে ব্যৱহৃত হৈছে। প্ৰায় ৮ মিলিয়ন লোকে দেশ ত্যাগ কৰিছে। নিৰ্বাচনী কেলেংকাৰি, আইনী দমন আৰু কাৰাবাসৰ জৰিয়তে বিপক্ষক ধ্বংস কৰা হৈছে।

ভেনিজুৱেলাৰ একনায়কতান্ত্ৰিক চৰকাৰে ৰাজনীতিৰ ক্ষেত্ৰখনক অত্যন্ত কঠিন কৰি তুলিছে। গণতান্ত্ৰিক বিকাশৰ উদ্দেশ্যে গঠিত Súmate সংগঠনৰ প্ৰতিষ্ঠাতা হিচাপে মাচাডোৱে ২০ বছৰৰো অধিক সময় আগতে মুক্ত আৰু ন্যায্য নিৰ্বাচনৰ দাবীত আগবাঢ়িছিল। তেওঁ কৈছিল— “ই ভোটৰ পথ বুলেটৰ ওপৰত বাছনি কৰাৰ সময় আছিল।” ৰাজনৈতিক পদত থাকোঁতে আৰু তাৰ পিছতো বিভিন্ন সংগঠনৰ সৈতে কাম কৰি তেওঁ ন্যায়পালিকাৰ স্বতন্ত্ৰতা, মানৱাধিকাৰ আৰু জনপ্ৰতিনিধিত্বৰ পক্ষত সদায় আৱাজ তুলিছে। তেওঁ ভেনিজুৱেলাৰ জনসাধাৰণৰ স্বাধীনতাৰ বাবে বহু বছৰ ধৰি সংগ্ৰাম কৰি আহিছে।

২০২৪ চনৰ নিৰ্বাচনৰ আগতে মাচাডোৱে বিপক্ষৰ ৰাষ্ট্ৰপতি প্ৰাৰ্থী হিচাপে নিৰ্বাচিত হৈছিল, কিন্তু চৰকাৰে তেওঁৰ প্ৰাৰ্থিত্ব বাতিল কৰিছিল। তাৰ পিছত তেওঁ আন দলৰ প্ৰতিনিধি এডমুন্দো গনজালেছ উৰুটিয়া (Edmundo González Urrutia)ক সমৰ্থন কৰিছিল। শতসহস্ৰ স্বেচ্ছাসেৱক ৰাজনৈতিক বিভাজন অতিক্ৰম কৰি একত্ৰিত হৈছিল। তেওঁলোকক নিৰ্বাচনী পৰ্যবেক্ষক হিচাপে প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল যাতে নিৰ্বাচন স্বচ্ছ আৰু ন্যায্য হয়। গ্ৰেপ্তাৰ আৰু যন্ত্ৰণাৰ ভয়ৰ মাজতো নাগৰিকে দেশজুৰি নিৰ্বাচনী কেন্দ্ৰসমূহত পহৰা দি আছিল। তেওঁলোকে নিশ্চিত কৰিছিল যাতে ভোট গণনাৰ তথ্য ৰাজহুৱা হোৱাৰ আগতেই প্ৰমাণ সুৰক্ষিত থাকে।

বিপক্ষৰ এই একত্ৰিত প্ৰচেষ্টা— নিৰ্বাচনৰ আগত আৰু সময়ত — দুয়ো শান্তিপূর্ণ আৰু গণতান্ত্ৰিক আছিল। ভোট গণনাৰ ফলাফল প্ৰকাশ কৰি বিপক্ষৰ বিজয় স্পষ্ট কৰাৰ পাছত আন্তর্জাতিক সমৰ্থনো লাভ হৈছিল। তথাপিও চৰকাৰে ফলাফল গ্ৰহণ নকৰি ক্ষমতা আঁকোৱালি লৈ ৰাখে।

গণতন্ত্ৰই স্থায়ী শান্তিৰ পূৰ্বচৰ্ত। কিন্তু আজিৰ বিশ্বত গণতন্ত্ৰ পশ্চাদপসৰণ কৰিছে; অধিকাংশ একনায়কতান্ত্ৰিক শাসকে নিয়ম ভাঙি বল প্ৰয়োগৰ পথত গৈছে। ভেনিজুৱেলাৰ এই দমনমূলক চৰকাৰ একমাত্ৰ উদাহৰণ নহয়— বিশ্বজুৰি এই ধৰণৰ প্ৰৱণতা দেখা গৈছে : আইনৰ অপব্যৱহাৰ, মুক্ত সংবাদ মাধ্যমৰ দমন, সমালোচকৰ বন্দী কৰা আৰু সমাজক সামৰিকীকৰণৰ দিশে নিবলৈ বাধ্য কৰা। ২০২৪ চনত সৰ্বাধিক নিৰ্বাচন হৈছিল, কিন্তু সৰ্বনিম্নসংখ্যক নিৰ্বাচন মুক্ত আৰু ন্যায্য আছিল।

ন’বেল কমিটীয়ে নিজৰ দীঘলীয়া ইতিহাসত এনে বহুজনক সন্মান কৰিছে— যিসকলে দমন-নিপীড়নৰ বিৰুদ্ধে মাত মাতিছে, যিসকলে কাৰাগাৰত, ৰাস্তাত আৰু ৰাজহুৱা মঞ্চত স্বাধীনতাৰ আশা জীয়াই ৰাখিছে, আৰু যিসকলে প্ৰমাণ কৰিছে যে শান্তিপূর্ণ প্ৰতিবাদেৰে বিশ্বক সলনি কৰিব পাৰি। যোৱা বছৰত মাচাডো লুকাই থাকিব লগা হৈছিল, কিন্তু জীৱনৰ বিপদ সত্ত্বেও তেওঁ দেশ ত্যাগ নকৰাকৈ নিজ ৰাজ্যতেই আছিল— যিয়ে লক্ষাধিক মানুহক অনুপ্ৰাণিত কৰিছিল।

যেতিয়া একনায়কসকলে ক্ষমতা দখল কৰে, তেতিয়া স্বাধীনতাৰ সাহসী ৰক্ষকসকলক চিনাক্ত কৰা অতি জৰুৰী হয়। গণতন্ত্ৰ বাচি থাকে তেওঁলোকৰ ওপৰত যিসকলে নীৰৱ নাথাকে, ভয়ৰ মাজতো আগবাঢ়ি আহে, আৰু আমাক মনত পেলায়— স্বাধীনতা কেতিয়াও স্বাভাৱিকভাৱে ধৰা নাযায়; ই সদায় সুৰক্ষিত ৰাখিব লাগিব— বাক্য, সাহস আৰু দৃঢ় সংকল্পৰে।

মাৰিয়া কৰিনা মাচাডোৱে আলফ্ৰেড ন’বেলৰ উইলত উল্লিখিত শান্তি বঁটাপ্ৰাপক হোৱাৰ তিনিওটা মান সম্পূৰ্ণ কৰিছে। তেওঁ নিজৰ দেশৰ বিপক্ষক একত্ৰিত কৰিছে, ভেনিজুৱেলাৰ সমাজৰ সামৰিকীকৰণৰ বিৰুদ্ধে সদায় প্ৰতিবাদ কৰিছে, আৰু গণতান্ত্ৰিক ৰূপান্তৰৰ শান্তিপূর্ণ পথত স্থিৰভাৱে সমৰ্থন কৰি আহিছে।

মাৰিয়া কৰিনা মাচাডোৱে প্ৰমাণ কৰিছে যে গণতন্ত্ৰৰ অস্ত্ৰই শান্তিৰ অস্ত্ৰও বুলিব পাৰি। তেওঁ আশা আৰু এক ভিন্ন ভৱিষ্যতৰ প্ৰতীক— য’ত নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ সুৰক্ষিত আৰু তেওঁলোকৰ মাত শুনা হয়। এই ভৱিষ্যতত মানুহে অৱশেষত শান্তিত জীৱন যাপন কৰিবলৈ স্বাধীন হ’ব।

নিয়মীয়া বাৰ্তা ডেস্ক, ১০ অক্টোবৰ